Tại sao nhiều người giỏi chuyên môn nhưng không lên được quản lý?

Có một nghịch lý là nhiều người rất giỏi chuyên môn nhưng sự nghiệp vẫn cứ dậm chân tại chỗ dù đã làm việc 5 – 10 năm. Trong khi đó, có những người gia nhập sau, thậm chí chuyên môn không bằng họ, lại lần lượt bước lên những vị trí quản lý trong công ty. Tại sao lại có chuyện "ngược đời" như vậy?

Thực tế, giỏi chuyên môn chỉ là bước đầu giúp bạn gia nhập cuộc chơi, còn có được trao quyền dẫn dắt đội ngũ hay không lại là chuyện khác. Bạn đừng nên lầm tưởng chỉ cần làm tốt việc của mình thì đương nhiên bạn sẽ thành sếp.

Hãy cùng Ms Uptalent lý giải tại sao nhiều người giỏi chuyên môn nhưng không lên được quản lý qua bài viết sau đây để hiểu rõ hơn về thực trạng này bạn nhé!
MỤC LỤC:
1- Những cạm bẫy khiến chuyên gia khó trở thành quản lý
1.1- Họ mắc vào cái bẫy “tự mình làm cho nhanh"
1.2- Quá tin vào Logic mà bỏ quên mất cảm xúc (EQ)
1.3- Tư duy "việc tôi tôi làm"
1.4- Định kiến sau sắc về chính trị công sở
2- Sự khác biệt cốt lõi giữa chuyên gia và quản lý
2.1- Thước đo thành công
2.2- Cách thức giải quyết vấn đề
2.3- Cách sử dụng thời gian
2.4- Khả năng tạo ảnh hưởng
3- Giải pháp giúp người giỏi chuyên môn trở thành quản lý
3.1- Học cách ủy quyền thay vì làm giùm nhân viên
3.2- Nâng cấp bộ lọc trí tuệ cảm xúc (EQ)
3.3- Bước ra khỏi vùng an toàn chuyên môn
3.4- Tìm kiếm một Mentor

1- Những cạm bẫy khiến chuyên gia khó trở thành quản lý 

Để hiểu tại sao nhiều người rất giỏi chuyên môn lại thường bị kẹt lại ở ngưỡng cửa quản lý, bạn cần nhìn thẳng vào những cạm bẫy mà họ vô tình mắc phải. Thực tế, họ không lên được vị trí quản lý không phải vì thiếu năng lực mà là họ bị nhầm lẫn về vai trò. Cụ thể:

1.1- Họ mắc vào cái bẫy “tự mình làm cho nhanh" 

Có một sai lầm kinh điển của người giỏi chuyên môn là họ thường mất kiên nhẫn khi thấy cấp dưới loay hoay hoặc làm không đúng ý. Thay vì sử dụng sự am tường công việc của mình để hướng dẫn cấp dưới thì họ lại gạt nhân viên ra rồi tự mình làm cho nhanh.

Hậu quả của cách làm này là bạn sẽ sớm kiệt sức vì ôm đồm quá nhiều việc, trong khi nhân viên càng trở nên thụ động và không thể trưởng thành. Tệ hơn là cấp trên của bạn sẽ chỉ xem bạn là người thợ lành nghề mà không phải người có thể xây dựng đội ngũ.

1.2- Quá tin vào Logic mà bỏ quên mất cảm xúc (EQ) 

Trong chuyên môn, 1+1 luôn bằng 2. Nhưng trong quản trị con người, 1+1 có thể bằng 0 nếu nhân viên đang bất mãn. Thông thường, những người giỏi chuyên môn luôn có xu hướng dùng lý lẽ đanh thép để áp đặt lên người khác mà quên mất rằng con người còn làm việc bằng con tim.

Chính sự thiếu thấu hiểu, thiếu đồng cảm hay không có khả năng truyền cảm hứng sẽ khiến bạn trở thành kẻ cô độc. Trong khi đó, một người quản lý cần có sức hút để liên kết mọi người lại với nhau.

1.3- Tư duy "việc tôi tôi làm" 

Điểm chung của các chuyên gia là họ thường có xu hướng đào sâu vào cái kén chuyên môn của mình và lờ đi bức tranh tổng thể của doanh nghiệp. Bạn có thể thấy họ làm ra một sản phẩm hoàn hảo về kỹ thuật nhưng đôi khi không bán được vì chi phí sản xuất quá lớn hoặc không đúng nhu cầu thị trường.

Trong công tác quản trị, mọi thứ đều phải cân nhắc sao cho phù hợp với ngân sách của tổ chức. Nhưng, bạn lại không hiểu được ngôn ngữ của kinh doanh như lợi nhuận, rủi ro hay chiến lược chung. Hệ quả là bạn khó có thể ngồi vào vị trí quản lý.

1.4- Định kiến sau sắc về chính trị công sở 

Nhiều người giỏi chuyên môn dị ứng nặng với việc xây dựng mối quan hệ hoặc vấn đề quản lý cấp trên. Họ xem đó là sự nịnh bợ hay thiếu chính trực. Họ có niềm tin mạnh mẽ vào việc "hữu xạ tự nhiên hương" và cho rằng chỉ cần làm việc tốt là đủ.

Nhưng sự thật hoàn toàn trái ngược với cách tư duy của họ. Thực tế, quản lý là nghề đòi hỏi sự kết nối. Nếu bạn không biết cách đàm phán để mang nguồn lực về cho nhóm hoặc không biết cách làm cho sếp thấy được giá trị của đội ngũ, bạn đang vô tình chặn đứng con đường thăng tiến của chính mình và thành viên trong nhóm.


Xem thêm tại>>>Làm sao để trở thành ứng viên được săn đón?

2- Sự khác biệt cốt lõi giữa chuyên gia và quản lý 

Để tiến tới vị trí quản lý, điều đầu tiên bạn cần làm là thay đổi cách định nghĩa về sự thành công. Bạn hãy hình dung chuyên gia và quản lý giống như hai hệ điều hành hoàn toàn khác nhau. Điều hiển nhiên là bạn không thể dùng phần mềm của máy tính này để chạy máy tính kia.

Dưới đây là những sự khác biệt quan trọng giữa hai vai trò mà bạn cần phải hiểu rõ:

2.1- Thước đo thành công 

Khi còn là một chuyên gia, thành tích là của riêng bạn. Lúc này, thành công sẽ được đo lường dựa trên số dòng code sạch, bản thiết kế đẹp hay những hợp đồng bạn trực tiếp đàm phán. Nhưng, khi đã trở thành quản lý, thành tích của bạn được đo lường bằng sự tiến bộ của cấp dưới.

Bạn cần chấp nhận một sự thực là dù bạn tỏa sáng rực rỡ nhưng cả đội ngũ rệu rã thì bạn vẫn là một quản lý tồi. Ngược lại, nếu bạn đứng lùi vào bóng tối để nhân viên bước ra nhận giải thì bạn mới thực sự hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ của một người quản lý.

2.2- Cách thức giải quyết vấn đề 

Các chuyên gia thường tìm kiếm sự hoàn hảo về kỹ thuật, đôi khi họ trở nên cực đoan vì điều này. Tuy nhiên, ở vị trí quản lý, bạn phải cân bằng được cái "tốt" và cái "đủ".

Một nhà quản lý thực thụ cần bỏ qua sự hoàn hảo cá nhân để giúp bộ máy doanh nghiệp vận hành trơn tru. Chẳng hạn, giữa phương án đúng 100% nhưng làm kiệt quệ nguồn lực hoặc gây chia rẽ nội bộ thì bạn nên ưu tiên chọn giải pháp đúng 80% nhưng thực thi được ngay, tiết kiệm chi phí và nhận được sự đồng thuận của cả nhóm.

2.3- Cách sử dụng thời gian 

Các chuyên gia rất cần sự yên tĩnh để có thể chìm đắm vào chuyên môn. Họ cũng rất ghét bị làm phiền Nhưng, quản lý lại là nghề của "sự gián đoạn".

Khi là một quản lý, bạn sẽ thấy một ngày của mình bị lấp đầy bởi các cuộc họp, những lần gỡ rối cho nhân viên, hoặc những buổi thảo luận với các phòng ban khác. Nếu bạn vẫn giữ thói quen tắt điện thoại để làm công việc chuyên môn cả ngày, bạn đang bỏ mặc đội ngũ của mình không người dẫn dắt. Hãy nhớ, quản lý không làm việc mà chỉ là người sắp xếp để mọi việc diễn ra trôi chảy.

2.4- Khả năng tạo ảnh hưởng 

Mọi người nể phục chuyên gia vì họ giỏi chuyên môn. Trong khi đó, nhân viên lại theo quản lý vì cái tâm và cái tầm. Chức danh mang lại cho bạn cái quyền "ra lệnh", nhưng chính sự ảnh hưởng mới là thứ khiến nhân viên tự nguyện cống hiến hết mình vì mục tiêu chung.

Hiểu đơn giản thì nhà quản lý không thể dùng kiến thức mà đè người được. Điều bạn cần làm là sử dụng tầm nhìn cùng sự thấu cảm để dẫn dắt và gắn kết nhân viên với nhau.

3- Giải pháp giúp người giỏi chuyên môn trở thành quản lý 

Để thoát khỏi cái bóng của một chuyên gia thuần túy và bước lên vị trí quản lý, bạn cần một lộ trình cải tiến có chủ đích. Quá trình này không diễn ra trong vài ngày mà cần bắt đầu từ những thay đổi nhỏ nhặt trong thói quen làm việc hàng ngày.

Dưới đây là 4 bước có thể giúp bạn thực sự chuyển mình từ chuyên gia thành quản lý giỏi:

3.1- Học cách ủy quyền thay vì làm giùm nhân viên 

Trước tiên, bạn cần học cách ủy quyền cho nhân viên từ những việc nhỏ nhất. Chẳng hạn, bạn hãy hỏi họ "Theo em, tại sao chỗ này chưa ổn và em định sửa thế nào?", đừng ngay lập tức bắt tay sửa lỗi cho họ.

Điều cốt lõi ở đây là bạn phải bỏ được lối tư duy "người khác làm không tốt bằng mình". Thực tế, chỉ khi bạn để nhân viên tự làm (dù có thể làm sai) thì họ mới có thể trưởng thành và bạn được giải phóng khỏi những công việc vụn vặt mà tập trung vào phát triển tầm nhìn, mục tiêu xa rộng hơn.

3.2- Nâng cấp bộ lọc trí tuệ cảm xúc (EQ) 

Bạn cần chủ động lắng nghe và hỏi han nhân viên về những khó khăn, mục tiêu mà họ hướng tới. Hãy quan tâm nhiều hơn tới người đã làm ra những bản báo cáo thay vì chỉ chuyên chú vào báo cáo đó. Chỉ khi thực sự thấu hiểu động lực của người khác, bạn mới có thể thuyết phục và tạo được sự kết nối trong đội ngũ mà không cần dùng đến mệnh lệnh.

3.3- Bước ra khỏi vùng an toàn chuyên môn 

Để thoát khỏi cái bóng quá lớn của một chuyên gia, bạn cần tham gia nhiều hơn vào các dự án liên phòng ban hoặc xin ý kiến từ các sếp về bức tranh tài chính, chiến lược của công ty. Đồng thời, hãy đọc thêm các đầu sách về quản trị, tâm lý học và kinh doanh để nắm được ngôn ngữ của người quản lý. Bằng cách này, bạn sẽ trang bị cho mình cái nhìn bao quát hơn và cấp trên sẽ thấy được bạn đã sẵn sàng cho một vị trí cao hơn.

3.4- Tìm kiếm một Mentor 

Tìm kiếm một Mentor là cách hay giúp bạn nhận ra những điểm mù mà tự bạn không thể thấy, từ đó rút ngắn hành trình thích nghi với vai trò mới. Hãy tìm một người sếp mà bạn ngưỡng mộ về phong cách quản lý và xin họ lời khuyên. Qua những bài học từ trải nghiệm của họ, bạn sẽ tránh được những cạm bẫy mà một chuyên gia thường mắc phải khi vừa thăng chức.

Lời kết

Hành trình phát triển từ chuyên gia sang quản lý có thể khiến bạn cảm thấy lúng túng lúc ban đầu. Tuy nhiên, đây là điều cần thiết để bạn trưởng thành. Bạn đừng quá tập trung tới việc lên chức mà hãy quan tâm tới việc tạo ra giá trị cao hơn cho tập thể. Đồng thời, bạn chỉ có thể trở thành một quản lý thực thụ khi sẵn sàng buông bỏ chuyên môn để lắng nghe và dẫn dắt người khác.

Hy vọng những chia sẻ của Ms Uptalent đã giúp bạn hiểu được vì sao nhiều người giỏi chuyên môn nhưng không lên được quản lý. Thực tế, quản lý là nghề quản trị con người và bạn cần rời xa công việc kỹ thuật quen thuộc để có thể tạo ra sự chuyển dịch hoàn toàn về hệ giá trị nghề nghiệp.

------------------------------------

 

HRchannels - Headhunter -  Dịch vụ tuyển dụng cao cấp
Hotline: 08. 3636. 1080
Email: sales@hrchannels.com / job@hrchannels.com
Website: https://hrchannels.com/
Địa chỉ: Tòa MD Complex, 68 Nguyễn Cơ Thạch, Nam Từ Liêm, Hà Nội, Việt Nam

Nguồn ảnh: internet