Khác biệt lớn nhất giữa một người xuất sắc và một người bình thường nhiều khi không nằm ở chỉ số IQ mà là ổ cách nhìn nhận vấn đề. Vậy thì, tư duy của người giỏi khác số đông ở những điểm nào và làm thế nào để chúng ta học hỏi được phong cách tư duy đột phá đó? Hãy cùng phân tích sâu 5 điểm khác biệt cốt lõi trong tư duy của họ qua bài biết sau đây của Ms Uptalent nhé!
MỤC LỤC:
1- Người giỏi tập trung vào bản chất, người bình thường bị cuốn bởi hiện tượng
1.1- Người bình thường bị giam cầm trong những "triệu chứng" bề nổi
1.2- Tư duy của người giỏi về khả năng bóc tách vấn đề để tìm ra gốc rễ
2- Dành 90% thời gian cho giải pháp thay vì than vãn
2.1- Người bình thường bị mắc kẹt trong vòng lặp tiêu cực và đổ lỗi
2.2- Tư duy của người giỏi trong chuyển dịch năng lượng thần tốc sang hành động
3- Tư duy hệ thống bao quát thay vì lạc vào tiểu tiết vụn vặt
3.1- Người bình thường tách biệt sự việc và phạm phải những lỗi sai cục bộ
3.2- Tư duy của người giỏi trong việc kết nối các điểm chấm
4- Biến trở ngại thành cơ hội bứt phá
4.1- Người bình thường coi khó khăn là ngõ cụt
4.2- Tư duy của người giỏi khi tìm kiếm cơ hội trong đống tro tàn
5- Đứng ở nhiều góc độ để đánh giá đa chiều
5.1- Người bình thường biến mình thành nạn nhân của định kiến một chiều
5.- Tư duy của người giỏi về sự thấu cảm và khách quan

1- Người giỏi tập trung vào bản chất, người bình thường bị cuốn bởi hiện tượng 

Khi xảy ra sự cố bất ngờ, phản xạ tự nhiên của số đông là nhìn ngay vào những gì đang hiển thị sờ sờ trước mắt. Thế nhưng, chính điểm nhìn ban đầu này đã tạo ra ranh giới cực kỳ rõ rệt trong cách nhìn nhận vấn đề giữa hai nhóm người.

1.1- Người bình thường bị giam cầm trong những "triệu chứng" bề nổi 

Người bình thường chỉ nhìn thấy phần nổi của một tảng băng chìm khổng lồ vì họ tập trung quá mức vào hiện tượng đang xảy ra và rất dễ bị cuốn vào vòng xoáy của những cảm xúc tiêu cực. Chính tâm lý muốn giải tỏa ngay sự khó chịu trước mắt đã khiến họ hành động vội vã.

Hệ quả là nhóm người này thường chỉ đưa ra được những giải pháp chữa cháy tạm thời hoặc xử lý được những vấn đề râu ria còn nút thắt thực sự vẫn còn đó. Họ loay hoay ngăn chặn rắc rối bừng lên mà không buồn thắc mắc cái gì đã khiến nó phát sinh. Vì không được xử lý triệt để, sau một thời gian, một rắc rối y hệt sẽ xuất hiện với phiên bản tồi tệ hơn.

1.2- Tư duy của người giỏi về khả năng bóc tách vấn đề để tìm ra gốc rễ 

Trái ngược với nhóm người bình thường, người giỏi có lối tư duy rất khác biệt. Khi đối mặt với cùng một sự cố, họ không hề hoảng loạn, rồi cuống cuồng tìm cách dập tắt, thay vào đó họ sẽ bình tĩnh và lùi lại để tìm hiểu sao vì sao điều đó lại xảy ra.

Người giỏi có khả năng bóc tách từng lớp vỏ bọc của vấn đề. Ví dụ, nếu một nhân viên làm việc kém hiệu quả, người thường sẽ lập tức kết luận là họ lười biếng hay thiếu năng lực, nhưng trong tư duy của người giỏi, họ sẽ tìm xem nguyên nhân có phải do quy trình đào tạo của công có vấn đề, khối lượng công việc quá tải hay giao tiếp nội bộ đang bị tắc nghẽn

Hơn hết, người giỏi hiểu rõ một chân lý cốt lõi trong cách nhìn nhận vấn đề rằng, hiện tượng chỉ là kết quả tạm thời hiển thị ra ngoài, còn bản chất mới là nguyên nhân gốc rễ sinh ra cái kết quả đó. Nếu không thể triệt tiêu tận gốc rễ, vấn đề chắc chắn sẽ lặp lại với mức độ tàn phá còn nặng nề hơn. Do đó, họ chấp nhận mất thời gian một chút để tìm điểm nghẽn còn hơn cứ phải chạy theo sau dọn dẹp mớ rắc rối.

2- Dành 90% thời gian cho giải pháp thay vì than vãn 

Một biểu hiện rõ ràng khác có thể phân định đẳng cấp giữa hai nhóm người chính là thái độ tiếp nhận khi biến cố xảy ra. Về khía cạnh này, cách nhìn nhận vấn đề sẽ quyết định bạn là người làm chủ tình thế hay là người bị hoàn cảnh xô đẩy.

2.1- Người bình thường bị mắc kẹt trong vòng lặp tiêu cực và đổ lỗi 

Khi gặp phải những khó khăn hay thất bại ngoài ý muốn, nhóm người bình thường rất dễ rơi ngay vào cái bẫy của sự tiêu cực. Họ dành rất nhiều thời gian và năng lượng chỉ để dằn vặt, than thở về sự bất công hoặc tự thương hại bản thân.

Nếu không than vãn, họ lại tập trung đi tìm người để đổ lỗi. Họ dùng việc chỉ trích hoặc tìm ra một "thủ phạm" để khiến mình cảm thấy dễ chịu hơn, vì đã trốn tránh được một phần trách nhiệm. Thế nhưng, việc truy cứu ai đúng ai sai lúc nguy cấp chẳng thể giải quyết được vấn đề mà chỉ khiến mọi thứ thêm căng thẳng, bóp nghẹt tinh thần đồng đội và đẩy toàn bộ vấn đề đi vào bế tắc.

2.2- Tư duy của người giỏi trong chuyển dịch năng lượng thần tốc sang hành động 

Trái ngược với người bình thường, tư duy của người giỏi được thể hiện qua khả năng kiểm soát cảm xúc và chấp nhận thực tế cực kỳ nhanh. Họ hiểu rằng thời gian là thứ tài nguyên đắt đỏ nhất và việc ngồi than khóc sẽ không thay đổi được thực tại. Vì vậy, họ đã áp dụng một công thức vàng cực kỳ nổi tiếng trong xử lý khủng hoảng là dành tối đa 10% thời gian để hiểu, định nghĩa vấn đề, sau đó dùng tiếp 90% thời gian còn lại để tập trung tìm phương án giải quyết tối ưu.

Khi có sự cố xảy ra, họ ngay lập tức đưa mình vào chế độ tìm kiếm giải pháp. Họ gạt bỏ mọi sự phán xét và chỉ tập trung tìm cách giảm thiểu thiệt hại hay những phương phương án khả thi có thể xoay chuyển tình thế. Bằng cách nhìn nhận vấn đề thực tế, họ không để mình phải lãng phí công sức vào những thứ vô ích. Đồng thời, đều này cũng giúp họ duy trì sự tỉnh táo, làm chủ cảm xúc và kéo cả một tập thể rời khỏi vũng lầy của sự bế tắc.


Xem thêm tại>>>Người giỏi không chờ sếp chỉ đạo

3- Tư duy hệ thống bao quát thay vì lạc vào tiểu tiết vụn vặt 

Một điểm khác biệt mang tính thương hiệu của người giỏi chính là tầm nhìn. Họ có cách nhìn nhận vấn đề mang tính vĩ mô và bao quát hơn số đông rất nhiều.

3.1- Người bình thường tách biệt sự việc và phạm phải những lỗi sai cục bộ 

Người bình thường có thói quen nhìn nhận sự việc một cách tách biệt và độc lập. Khi một mắt xích trong chuỗi vận hành bị hỏng, họ chỉ chăm chăm nhìn vào đúng vị trí đó và cố gắng sửa chữa nó. 

Hệ quả của kiểu tư duy này là đôi khi giải quyết được rắc rối ở chỗ này lại vô tình kích hoạt một rắc rối lớn hơn ở chỗ khác. Ví dụ, để chạy kịp tiến độ một dự án đang bị chậm, họ ép nhân viên tăng ca liên tục. Kết quả là dự án hoàn thành nhưng nhân sự kiệt sức, tỷ lệ nghỉ việc tăng cao và chất lượng sản phẩm bị giảm sút. 

3.2- Tư duy của người giỏi trong việc kết nối các điểm chấm 

Lối tư duy của người giỏi mang tính hệ thống rất cao. Họ không nhìn sự việc qua những mảnh ghép rời rạc mà nhìn nó trong mối quan hệ nhân quả chằng chịt lẫn nhau.

Mỗi khi phải đối mặt với một bài toán khó, họ lập tức lùi lại để đặt vấn đề đó vào một bức tranh lớn hơn. Nhờ cách nhìn nhận vấn đề mang tính bao quát này, họ không bao giờ phạm phải sai lầm khi đánh đổi lợi ích ngắn hạn lấy những tổn thất dài hạn. Họ có thể sửa lỗi chậm hơn một chút, nhưng giải pháp đưa ra mang tính bền vững và giúp toàn bộ hệ thống vận hành trơn tru hơn.

4- Biến trở ngại thành cơ hội bứt phá 

Có một cách giúp bạn phân biệt giữa nhân tài và người tầm thường chính là thái độ của họ khi đối diện với nghịch cảnh.

4.1- Người bình thường coi khó khăn là ngõ cụt 

Với người bình thường, khó khăn hay khủng hoảng luôn là sự xui xẻo. Khi một kế hoạch bị đổ bể hay thị trường biến động tiêu cực, họ sẽ cảm thấy sợ hãi và tìm đường thoái lui để bảo toàn bản thân. Lối tư tuy này khiến họ dễ dàng bỏ cuộc khi gặp thử thách hoặc chấp nhận mãi đứng yên tại chỗ.

4.2- Tư duy của người giỏi khi tìm kiếm cơ hội trong đống tro tàn 

Người xuất sắc xem khủng hoảng là thứ đi kèm cơ hội. Đây không phải là họ đang lãng mạn hóa khó khăn. Họ biết nó rất tàn khốc, nhưng tư duy của người giỏi mách bảo họ rằng “nơi nào có rắc rối lớn nhất, nơi đó chứa đựng cơ hội bứt phá lớn nhất”.

Nếu như người tầm thường coi khó khăn là thứ chặn đường tiến lên thì người giỏi lại nhìn thấy đó là chiếc thang để leo lên cao hơn. Họ xem rắc rối như bài kiểm tra để nâng cấp bản thân. Khi đối thủ hoảng loạn, họ lặng lẽ quan sát. Họ tìm kiếm những nhu cầu của khách hàng bị bỏ quên hoặc mở ra ngách thị trường mới. Chính cách nhìn nhận vấn đề tích cực và sắc bén này giúp họ không bao giờ cùng đường.

5- Đứng ở nhiều góc độ để đánh giá đa chiều 

Một yếu tố cực kỳ quan trọng khác tạo nên sự vượt trội trong tư duy của người giỏi chính là dung lượng của thế giới quan.

5.1- Người bình thường biến mình thành nạn nhân của định kiến một chiều 

Tâm lý chung của người bình thường là bảo thủ. Họ dùng lăng kính cá nhân hẹp hòi để thường nhìn nhận và đánh giá mọi sự việc diễn ra xung quanh. 

Khi có một cuộc tranh lãng hoặc xung đột lợi ích nổ ra, họ thường cố gắng chứng minh mình đúng và người khác sai. Họ không có khả năng hoặc không muốn thấu cảm hay đặt mình vào hoàn cảnh của đối phương. Chính tư duy phiến diện này đã bóp nghẹt sự sáng tạo gây ra những đổ vỡ trong các mối quan hệ xã hội lẫn công việc.

5.2- Tư duy của người giỏi về sự thấu cảm và khách quan 

Điểm ưu việt trong tư duy của người giỏi là họ luôn chủ động gạt cái tôi cá nhân sang một bên để nhìn nhận sự việc. Họ hiểu rằng sự thật vốn dĩ có rất nhiều mặt và góc nhìn của một người không bao giờ là toàn bộ sự thật.

Khi cần giải quyết một bài toán hóc búa hay một cuộc xung đột, họ sẽ liên tục hoán đổi vị trí đứng của mình để đánh giá vấn đề một cách công tâm nhất. Với cách nhìn nhận vấn đề đa chiều, phong phú này, họ có thể đưa ra những quyết định thấu tình đạt lý, hợp lòng người và hóa giải được những mâu thuẫn tưởng như không thể điều hòa.

Lời kết

khi nhìn toàn cảnh bức tranh, bạn sẽ nhận thấy sự khác biệt giữa một người bình thường và một người xuất sắc chính là cách nhìn nhận vấn đề. Người giỏi không có bộ não siêu phàm, nhưng họ rèn được một tư duy thấu đáo để nhìn thấu bản chất của hiện tượng, ngừng than vãn để tìm giải pháp và biến áp lực thành kim cương.

Hy vọng những chia sẻ của Ms Uptalent đã giúp bạn hiểu được người giỏi nhìn vấn đề khác người bình thường như thế nào. Ngay từ bây giờ, bạn học rèn luyện lối tư duy của người giỏi để mở ra con đường sự nghiệp hoàn toàn mới cho mình nhé.

------------------------------------

 

HRchannels - Headhunter -  Dịch vụ tuyển dụng cao cấp
Hotline: 08. 3636. 1080
Email: sales@hrchannels.com / job@hrchannels.com
Website: https://hrchannels.com/
Địa chỉ: Tòa MD Complex, 68 Nguyễn Cơ Thạch, Nam Từ Liêm, Hà Nội, Việt Nam

Nguồn ảnh: internet