Burnout ở người giỏi – dấu hiệu rất khó nhận ra

Mọi người thường dành sự quan tâm đặc biệt cho những nhân sự yếu kém đang chới với trước áp lực, nhưng lại mặc nhiên coi sự vững chãi của những người giỏi là một lẽ đương nhiên. Thực tế, đằng sau lớp vỏ hoàn hảo của khả năng xử lý khối lượng công việc khổng lồ, luôn đúng hạn và duy trì phong thái chuyên nghiệp trong mọi cuộc họp lại là một cuộc khủng hoảng đang ngầm diễn ra.

Dấu hiệu Burnout ở người giỏi không được biểu hiện qua sự than vãn, lười biếng hay những giọt nước mắt công khai. Thay vào đó, nó ẩn sâu dưới những lớp mặt nạ tinh vi của sự tận tụy và tinh thần trách nhiệm cực đoan. Hãy để Ms Uptalent giúp bạn nhận diện những biểu hiện khó thấy này để kịp thời cứu rỗi những tài sản quý giá nhất của doanh nghiệp trước khi họ chạm ngưỡng không thể phục hồi.
MỤC LỤC:
1- Trạng thái robot hóa và sự duy trì năng suất trong vô cảm
2- Sự rút lui xã hội và hội chứng quá tải thấu cảm
3- Hội chứng cố gắng bù đắp và cái bẫy của sự cầu toàn
4- Sự lệch nhịp sinh học và cái giá của phong thái chuyên nghiệp
5- Hội chứng người hùng cô độc và sự mất niềm tin vào hệ thống
6- Nghịch lý của người giỏi – Tại sao họ là người cuối cùng thừa nhận mình kiệt sức?

1- Trạng thái robot hóa và sự duy trì năng suất trong vô cảm 

Biểu hiện đầu tiên của kiệt sức ở nhóm người giỏi chính là sự duy trì hiệu suất ở mức hoàn hảo nhưng hoàn toàn thiếu vắng sợi dây kết nối cảm xúc với công việc. Thực chất, đây là một cơ chế tự vệ của não bộ, khi nhận thấy năng lượng tinh thần của bạn đã cạn kiệt, nó sẽ tự động tắt đi hệ thống cảm xúc để dồn toàn bộ năng lượng dự phòng cho các hành động mang tính chức năng.

Khi người giỏi bị Burnout, họ vẫn hoàn thành deadline, vẫn đưa ra những bản báo cáo sắc sảo, nhưng họ không còn cảm thấy niềm vui của sự chiến thắng hay nỗi đau của sự thất bại mà chỉ làm việc theo quán tính và kỷ luật thép thay vì niềm đam mê hay sự sáng tạo.

Nếu bạn nhận thấy một đồng nghiệp vốn dĩ rất nhiệt huyết bắt đầu trả lời email một cách máy móc, ngắn gọn và chỉ tập trung làm cho xong việc mà thiếu đi sự tương tác với người khác thì đó chính là dấu hiệu Burnout giai đoạn đầu. Bạn đừng cho rằng họ lười đi, bởi sự thật là họ chỉ đang cố gắng không sụp đổ bằng cách biến mình thành một cỗ máy.


Nội dung liên quan>>>Người xuất sắc học nhanh hơn người khác ở điểm gì?

2- Sự rút lui xã hội và hội chứng quá tải thấu cảm 

Người giỏi thường là những người có trí tuệ cảm xúc cao và luôn sẵn lòng hỗ trợ đồng nghiệp. Tuy nhiên, khi rơi vào vòng xoáy kiệt sức nghề nghiệp, họ bắt đầu trở nên "keo kiệt" với năng lượng xã hội của mình. Họ thường tìm cách né tránh các cuộc thảo luận ngoài lề, không còn tham gia các buổi gặp gỡ sau giờ làm và giữ sự im lặng trong các cuộc họp.

Bản chất của dấu hiệu Burnout này là sự quá tải về mặt thấu cảm. Khi mà chính bản thân họ đang phải vật lộn để giữ cho cái đầu của mình được tỉnh táo thì họ không còn đủ năng lượng để quan tâm đến vấn đề của bất kỳ ai khác. Mọi lời nhờ vả nhỏ nhất lúc này của đồng nghiệp đều có thể trở thành "giọt nước tràn ly" khiến họ trở nên gắt gỏng hoặc lạnh lùng một cách lạ thường.

Thực tế, sự im lặng đột ngột của một người giỏi trong đội ngũ là lời kêu cứu khẩn thiết nhất mà mọi người thường bỏ lỡ vì nhầm tưởng rằng họ chỉ đang tập trung cao độ vào công việc. Tới khi ai đó nhận ra vấn đề thì tình hình thường khá là nghiêm trọng rồi.

3- Hội chứng cố gắng bù đắp và cái bẫy của sự cầu toàn 

Một trong những dấu hiệu Burnout khó nhận ra nhất ở người giỏi là việc họ đột ngột làm việc nhiều giờ hơn và kiểm soát từng chi tiết theo cách rất cực đoan. Nghe có vẻ mâu thuẫn nhưng đây lại là một phản ứng đặc trưng của tâm lý người giỏi nhằm bù đắp cho cảm giác mình đang kém đi.

Khi kiệt sức, khả năng tập trung và độ nhạy bén của người giỏi sẽ sụt giảm. Thế nhưng, họ không chịu thừa nhận mình cần nghỉ ngơi mà lại cảm thấy tội lỗi và lo sợ vị thế của mình bị lung lay. Vì vậy, họ cố gắng dùng thời gian để bù đắp cho sự thiếu hụt năng suất. Họ thức xuyên đêm cho những đầu việc không quá khẩn cấp, soi xét từng dấu phẩy của nhân viên vì lo sợ sẽ làm lộ ra sự rệu rã của bản thân. Thực ra, đây chính là một vòng lặp chết chóc, càng kiệt sức họ càng làm nhiều và càng làm nhiều, họ càng đẩy bản thân tiến gần hơn đến sự sụp đổ hoàn toàn về cả thể chất lẫn tinh thần.

4- Sự lệch nhịp sinh học và cái giá của phong thái chuyên nghiệp 

Người giỏi thường sở hữu lòng tự trọng rất lớn. Chính điều này đã buộc họ phải duy trì một vẻ ngoài chỉn chu ngay cả khi bên trong đã tơi tả. Bạn sẽ hiếm khi thấy họ lôi thôi hay bê trễ, nhưng hãy quan sát những chi tiết nhỏ hơn như những ly cà phê nối tiếp nhau để duy trì sự tỉnh táo, những bữa trưa bị bỏ qua hoặc những đôi mắt thâm quầng.

Cơ thể luôn trung thực hơn tâm trí rất nhiều. Bạn có thể nhận thấy sự kiệt sức của họ qua những cơn đau đầu triền miên, các vấn đề về tiêu hóa hoặc trạng thái mất ngủ dù cơ thể đã mệt rã rời. Người giỏi thường xuyên phớt lờ những dấu hiệu Burnout này và xem chúng là cái giá của thành công. Ho tin rằng chỉ cần cố chút nữa là mọi thứ sẽ ổn. Nhưng, công việc luôn nối tiếp nhau và họ chỉ đang bào mòn cỗ máy sinh học của mình chỉ vì cái gọi là hiệu suất bền vững.

5- Hội chứng người hùng cô độc và sự mất niềm tin vào hệ thống 

Dấu hiệu Burnout cuối cùng và cũng là nguy hiểm nhất ở nhóm người giỏi là sự xuất hiện của hội chứng người hùng cô độc (Hero Complex). Lúc này, họ bắt đầu tin rằng "nếu không có mình, mọi thứ sẽ sụp đổ" hoặc "không ai có thể làm việc này tốt bằng mình".

Chính sự kiệt sức kéo dài đã làm suy giảm khả năng tin tưởng vào người khác. Họ không dám ủy quyền công việc cho nhân viên mà chọn cách ôm đồm tất cả vì cảm thấy việc giải thích còn mất thời gian hơn là tự làm. Họ liên tục phàn nàn về sự cô đơn trong công việc nhưng lại khước từ mọi sự giúp đỡ của người khác. Với họ, việc nghỉ ngơi giống như một sự phản bội tập thể. 

Theo các chuyên gia, đây là trạng thái tâm lý cực kỳ độc hại. Nó không chỉ giết chết nhóm người ưu tú mà còn tước đi cơ hội phát triển của cả đội ngũ. Việc để một người dẫn dắt kiệt sức sẽ tạo ra một hệ thống nghẹt thở và mọi nhân viên đều bị phụ thuộc vào một nguồn năng lượng đã cạn khô.

6- Nghịch lý của người giỏi – Tại sao họ là người cuối cùng thừa nhận mình kiệt sức? 

Bạn có từng thắc mắc tại sao những người giỏi nhất lại thường là những người sau cùng nhận thấy dấu hiệu Burnout của chính mình? Câu trả lời thực ra nằm ở cách định nghĩa về bản sắc cá nhân của họ. Với người giỏi, năng suất và sự thành công không chỉ là công việc mà đó còn là cách họ định nghĩa giá trị của mình trong xã hội.

Thừa nhận kiệt sức với họ cũng đồng nghĩa với việc thừa nhận thất bại, thừa nhận mình là kẻ yếu đuối. Do đó, họ có xu hướng lý trí hóa sự mệt mỏi bằng cách tự nói với mình "tôi không kiệt sức, tôi chỉ đang bận". Họ dùng logic để thuyết phục bản thân rằng mình vẫn ổn, trong khi ngọn lửa nhiệt huyết và đam mê đã tắt ngấm từ lâu. Mặt khác, vì cái tôi quá lớn mà họ tự dựng lên bức tường ngăn cản bản thân tìm kiếm sự giúp đỡ, kết quả là họ trở thành những chiến sĩ thầm lặng trong một cuộc chiến không có người chiến thắng.

Lời kết

Dấu hiệu Burnout ở người giỏi là một tiếng chuông cảnh báo cần được lắng nghe bằng sự thấu thấu cảm thay vì chỉ nhìn qua các bảng báo cáo KPIs. Hơn nữa, bạn không thể xây dựng một tổ chức vững mạnh bằng sự kiệt quệ của những người ưu tú, bạn chỉ làm được điều này khi duy trì hiệu suất bền vững của những con người hạnh phúc.

Từ lúc này, hãy để tâm nhiều hơn tới sự im lặng, sự robot hóa và làm việc quá mức của người giỏi. Nếu bạn chờ tới khi họ hoàn toàn suy kiệt mới đặt câu hỏi thì đã quá muộn màng. Đồng thời, hãy tạo ra một môi trường làm việc mà người giỏi có thể bày ra sự yếu đuối, được dừng lại để nghỉ ngơi mà không lo bị phán xét. Suy cho cùng, giá trị lớn nhất của một người không phải vì họ có thể làm việc như một cỗ máy mà ở trí tuệ và tâm hồn họ gửi gắm vào doanh nghiệp.

Hy vọng những chia sẻ của Ms Uptalent đã giúp bạn nhận ra những dấu hiệu Burnout khó thấy ở người giỏi. Đồng thời, bạn có thể kịp lúc kéo họ ra khỏi vũng lầy từ ánh hào quang mang tên tận tụy.

------------------------------------

 

HRchannels - Headhunter -  Dịch vụ tuyển dụng cao cấp
Hotline: 08. 3636. 1080
Email: sales@hrchannels.com / job@hrchannels.com
Website: https://hrchannels.com/
Địa chỉ: Tòa MD Complex, 68 Nguyễn Cơ Thạch, Nam Từ Liêm, Hà Nội, Việt Nam

Nguồn ảnh: internet